Klaas Bonsma en Richard Rodenhuis
Van wegenbouw en asfalt tot grondwerk, waterbouw, riolering en complete gebiedsinrichting. Wie bij KWS werkt, komt op diverse projecten terecht. Soms groot, soms klein, maar altijd zichtbaar, in de regio en met elkaar en dat al meer dan 125 jaar. In de Leeuwarder wijk Heechterp komen veel van die disciplines mooi samen. Projectleider Klaas Bonsma, uitvoerder Richard Rodenhuis en bedrijfsleider Jan Jelsma vertellen over duurzaamheid, samenwerken en de ruimte om jezelf te ontwikkelen.
Sloop van 300 woningen, nieuwbouw, vernieuwde infrastructuur, groen, wateropvang en hergebruik van materialen komen er samen. Het project geldt als een zichtbaar voorbeeld van circulaire infra en bouw. Het is een project van woningbouwcoöperatie Elkien en gemeente Leeuwarden. KWS Infra verzorgt de herinrichting van de openbare ruimte en volledige vernieuwing van de leefomgeving.
Samenwerken in een regionale keten van sloop naar nieuwbouw. Ook voor uitvoerder Richard Rodenhuis, projectleider Klaas Bonsma en bedrijfsleider Jan Jelsma is dit een prachtig project. Het laat zien wat er kan. „De cirkel moet rond: zorgvuldig slopen, omdat je zoveel mogelijk moet hergebruiken. Alle beton en steen gaat naar onze reststoffencentrale. Beton wordt betongranulaat en daarmee de basis voor nieuw beton voor nieuwe woningen in de wijk.
Alle stenen worden gebroken en hergebruikt in fundering van de bestrating; het zand en alle klinkers en banden uit bestrating worden hier weer hergebruikt. Het is een kwestie van slim kijken wat je waarvoor kunt hergebruiken, om nieuw materiaal of grondstof te voorkomen”, zegt Klaas Bonsma. Jan Jelsma: „De heldere visie van de opdrachtgever en het samenwerken met een bouwteam is een voorwaarde. Ieder heeft hier z’n aandeel in het circulaire succes, je kunt niet zonder elkaar.”
‘Wat doen jullie aan duurzaamheid?’
„Primair hergebruik staat voorop: je probeert het materiaal weer zo hoog mogelijk in de waardeketen te gebruiken, alleen als dat niet kan, gebruik je het elders weer. Maar kapotte stenen en betongranulaat kan altijd weer gebruikt als fundering of als materiaal in de onderlaag van de weg; het voorkomt in elk geval dat je nieuwe grondstof van ver moet halen. Dat is soms even wennen, want je moet anders denken dan je gewend bent”, zegt Jan Jelsma.
„Ik denk dat het ook alleen maar kan op deze manier: het begint bij de opdrachtgever die weet wat hij wil, de keuzes maakt en bewust kiest. Dit is integrale samenwerking, waarbij de partijen bij elkaar zijn gebracht die een rol hebben in het totaal. Vroeger werden woningbouw en herinrichting als gescheiden onderdelen gezien; nu is het een cirkel. De opdrachtgever zet daarmee de standaard en dat is hier goed gelukt”, stelt Richard Rodenhuis. „Waar wij soms nog moeten schakelen in ons hoofd, omdat we het eerder anders deden, is dat voor jongeren gewoon. Die spreken je er ook op aan: wat doen jullie aan duurzaamheid?”
KWS: samen mooi werk maken!
KWS werkt in de regio. Vanuit Zwolle-Leek (gevestigd in Meppel) bedient ze Noordoost-Nederland. Voor Friesland heeft KWS een vaste uitvalsbasis in Leeuwarden. Zo werk je dichtbij huis en bij de klant voor projecten zoals dit mooie circulaire sloop project, maar ook asfaltaanleg, grondwerk, waterbouw, datacenters, riolering en grote werken zoals de Prinses- Margrietkanaal tunnel in de A7 bij Sneek. Dichtbij en divers met veel mogelijkheden om jezelf te ontwikkelen. Zoals KWS-collega’s het zeggen: korte lijnen, betrokkenheid onder elkaar. Samen mooi werk maken waar ze trots op zijn!
KWS zoekt:
- Vakmannen (en vrouwen)
- Voormannen (en vrouwen)
- Uitvoerders
- Projectleiders
- Werkvoorbereider / projectbegeleider
Heb je nog geen kennis binnen de Infra maar word je wel enthousiast, dan hebben we een eigen vakschool! Hierbij leer je naast dat je werk, binnen een jaar kun je binnen een jaar een BBL-2 niveau halen. Meer informatie op: www.kws.nl/vakschool
Aan tafel met een paar generaties; voor Richard als jongste, is deze circulaire bouw het meest gewoon. „Ik heb die overgang van duurzaamheid als extra punt naar duurzaamheid als eis nog meegemaakt. Voor de jongens en meiden die nu van school komen, is circulariteit de standaard, ze weten niet anders. Dat is mooi, want dan gaat verandering veel sneller.”” Richard: „Het mooie is dat jongeren veel meer vragen en zelf met ideeen komen, waar wij niet opkomen. Dat versnelt verandering.” Jan Jelsma: „Het vergt dat je anders omgaat met elkaar als deelnemende bedrijven in het project: je hebt een ander relatie omdat je een ander doel hebt. Je bent samen verantwoordelijk voor het gehele resultaat. Dat helpt ook bij de stap naar elektrificering van meer materieel. Dan kun je ook met elkaar kijken welk materieel wanneer waar nodig is; het helpt om investeringen rendabel te maken. Samenwerking tussen opdrachtgevers en alle infra- en bouwpartners is daarin noodzakelijk.”
Rust en ruimte om te groeien
Het scheelt in die stap naar circulair bouwen zeggen ze, dat KWS veel disciplines in eigen huis heeft en de lijntjes er kort zijn. „Bovendien”, zegt Jan Jelsma „hebben we al een aantal jaren geleden in het noorden een eigen afdeling duurzaamheid opgezet met specialisten die helpen met aanbestedingen en voor wie een MKI iets heel normaals is. Die keuze komt ons nu van pas; er is veel kennis in huis. Dat we ook onze reststoffencentrale hebben, het bespaart afval en het maakt het mogelijk om al het sloopmateriaal weer een bestemming te geven.”
Heechterp is daarmee een voorbeeldproject, dat naadloos aansluit bij de ambitie van KWS om in 2040 volledig circulair te opereren. Met vakmensen uit de buurt die zich daarin thuis voelen, die ook eigenaarschap voelen voor het project. Vakmensen dus ook de ruimte krijgen om te luisteren, te leren, te ontdekken. Specialist in infra wordt je niet zomaar.
Klaas Bonsma: „Eerst ervaren in de praktijk van alledag, leren van de vakmensen om je heen, hen leren betrekken bij de uitvoering. Niet meteen de verantwoordelijkheid op je schouders hebben, maar ruimte krijgen om te leren. Ik heb in die rust binnen KWS kunnen doorgroeien van werkvoorbereider naar projectleider en Richard naar uitvoerder.” Rust en ruimte om te groeien, om vakman in de infra te worden. Dat kan bij KWS.
