Met speciale microbiologische processen de boer blijer en de sector duurzamer maken. Efficiëntie verhogen, emissies verminderen en vruchtbaarheid van het bodemleven stimuleren. Onderzoek toont aan dat iedere boer aan die knoppen kan draaien. Rinze Joustra over de omslag van negatief naar positief met perspectief voor boer en omgeving.
Hij is net terug van de Agribex, de internationale landbouwbeurs in Brussel en blij met de positieve aandacht van agrariërs uit heel Europa. Ze blijken nieuwsgierig naar concrete, haalbare oplossingen om uit de landbouwcrisis te raken. „Ik hoor steeds meer zorgen over dreigingen als vogelgriep, omdat het model staat voor het systeem. In de VS is de eerste kat al overleden aan vogelgriep, in de VS is er vogelgriep in koeien, dus die zorg is meer dan terecht. De sector zit in een tunnel en raakt steeds verder weg van een gezonde vruchtbare bodem, goede waterkwaliteit en gezond leven.”
Het meest pijnlijke vindt hij de bekentenis van een paar melkveehouders die zelf niet hun eigen Bovaer melk, maar biologische melk drinken met een gezonde stoffenbalans zij zijn vrijgesteld van het gebruik van Bovaer. Zorgelijke signalen, zegt Rinze Joustra van Rinagro in Leeuwarden. „Dat is wat me stoort aan het landbouwbeleid en de wetenschappelijke benadering die we in stand houden, met toenemende kosten en zorgen voor de boer. Dat beleid gaat niet over een vruchtbare bodem, goede waterkwaliteit en gezonde boerenbedrijven. Het is een doodlopende weg: we blijven zoeken naar oplossingen die de situatie alleen maar verslechteren en boeren dwingen in negatieve prijsspiraal. Kijk in Denemarken, waar door het toegenomen aantal mestvergisters de bodem tegenwoordig steeds vaker botulisme en salmonella blijkt te bevatten. We sturen met alle maatregelen en technieken op een kringloop die steeds minder leven bevat. Die cyclus moeten we doorbreken. En het kan, op ieder erf, bij iedere boer!”
„Het is onze missie om agrarische ondernemers te assisteren om maximaal rendement te halen uit hun organische mest, omdat die actief bijdraagt aan een gezond bodemleven. Een gezonde, vruchtbare bodem is de basis voor leven en groei, voor gezond voedsel dat bijdraagt aan de gezondheid van ieder mens. Wat wij doen, is gebaseerd op natuurlijke processen en het stimuleren van micro-organismen die organische stikstof omzetten in eiwitten en aminozuren. We behouden bijvoorbeeld stikstof in plaats haar te laten ontsnappen in gassen. Daardoor heb je minder stikstofverlies door uitstoot of uitspoeling, een betere mestkwaliteit en op korte termijn een gezondere bodem en een betere bodemvruchtbaarheid. Met bijvoorbeeld gezondere koeien met hogere eiwitgehaltes en een lager ureumgehalte in de melk.”
Stikstofopname en minder uitspoeling
Voor hem liggen de uitkomsten van jarenlang onderzoek naar bodemverbeteraars bij circulair terreinbeheer. De conclusie is voor Joustra geen verrassing: de door Rinagro ontwikkelde cultuur van natuurlijke van bacteriën blijkt de compostering van bermmateriaal en het bodemleven positief te beïnvloeden. In het onderzoek is een selectie van betrokken bodemverbeteraars toegepast in een regulier landbouwkundig systeem met mais als productiegewas. Daarin is onder meer gekeken of de stikstofbenutting door het gewas verhoogd kon worden om stikstofuitstoot te beperken.
Uitspoelingsproeven op meerdere locaties tonen aan dat bermmaaisel behandeld met Compost-O van Rinagro niet leidt tot afname van benutbaar stikstof, maar juist tot een relatief grote toename. „Door toevoeging van het vloeibare Compost-O aan in de bodem aanwezige organische stoffen, keer je het proces om en stimuleer je de afbraak van organische producten. De neergaande lijn in een leefomgeving buig je om in een opgaande lijn: er ontstaat weer een natuurlijke proces van opname, uitwisseling en afgifte van natuurlijke scheikundige stoffen. Dit onderzoek toont aan dat er sprake is van een netto mineralisatie van stikstof door verbetering van het microbioom (het geheel aan micro-organismen van bacteriën, virussen, schimmels en gisten) in de bodem. Daarmee kan het gewas meer stikstof opnemen en voorkomt het verlies van stikstof uit de bodem, zelfs in het najaar. En dat gebeurt alleen bij onze bodemverbeteraar. En niet in de laatste plaats: er is daardoor geen sprake van uitspoeling.”
Het onderzoek bevat meer positieve punten. Zo is in Rinagro’s Compost-O de hoeveelheid en beschikbaarheid van fosfaat hoger dan met andere bodemverbeteraars, waardoor de wortelontwikkeling van het gewas gestimuleerd wordt en de weerstand tegen plantenziekten vergroot. Door betere opnamecapaciteit wordt ook meer stikstof in de plant vastgelegd. „Al met al versnelt onze bodemverbeteraar de compostering, waardoor het op korte termijn bijdraagt aan concrete doelsturing met goed haalbare bedrijfsspecifieke normen voor klimaat- en stikstofemissie voor ieder bedrijf in de sector”, stelt Rinze Joustra.
Perspectief op eigen erf
„Dit onderzoek door Wageningen op maisontwikkeling toont aan dat onze natuurlijke bacteriële bijdrage het natuurlijke proces volledig ombuigt. Gangbare bemesting door drijfmest aangevuld met kunstmest draagt bij aan verdere afsterving van de bodem, aan meer ziekteverwekkers in de bodem, minder plantengroei en meer emissie. Juist onze oplossing keert dat negatieve proces om naar meer groei en minder emissie. Met een relatief kleine toevoeging van ons product, kun je zelf sturen op vruchtbaar bodemleven en gezonde waterkwaliteit. Laat de beestjes van Compost-O hun gang maar gaan: ze doen het 24/7 en 365 dagen per jaar. Inderdaad, ook bij lage temperatuur en een lage lichtintensiteit. Boeren in binnen- en buitenland die onze producten gebruiken, kunnen je precies vertellen wanneer ze die positieve omslag konden waarnemen en hoeveel geld ze sinds dat moment in hun totale bedrijfsvoering besparen. Zij laten zien dat je zelf weer baas met perspectief kunt worden op je eigen erf.”
Een toenemend aantal mensen reageert daarom positief, stelt Joustra. „In de veehouderij, de akkerbouw, bij overheden. Ze zien simpelweg met eigen ogen wat er gebeurt, je ziet, ruikt en voelt het. Het is een logisch geheel. Het belangrijkste is dat nu ook wetenschappelijk onderzoek aantoont dat we een uitweg hebben uit de crisis. Door het actief inzetten van natuurlijke deze gepatenteerde mineralen en micro-organismen kan de landbouw tegen relatief lage kosten een ongezonde, slecht vruchtbare bodem weer tot leven brengen, emissies aantoonbaar verlagen, water en bodem gezond maken als onderdeel van een stabiele weerbare leefomgeving die gezond is voor mens, dier en milieu.”
