Werk genoeg in de bouw en infra, maar wie gaat het doen? Het antwoord komt steeds vaker uit onverwachte hoek: van de kok, makelaar of boer die bewust kiest voor een tweede carrière. Zij-instromers lossen het personeelstekort niet in hun eentje op, maar worden wel vaak onterecht gepasseerd.
Werk genoeg, handen te weinig
De bouw- en infrasector staat de komende decennia voor een enorme opgave: nieuwe wijken, de energietransitie, onderhoud en vervanging van infrastructuur. Alleen zijn er steeds minder mensen om dat werk te doen. Een groot deel van de ervaren vakmensen gaat de komende vijf jaar met pensioen.
Bovendien komen er volgens Jeroen Stolk, arbeidsmarktspecialist bij Werkperspectief, de komende jaren te weinig mensen van de vakscholen af. Dat bevestigen recente cijfers van het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB): tussen 2027 en 2030 komen er naar schatting zo’n 52.000 arbeidskrachten uit de vakopleidingen – dat zijn er 21.000 te weinig. ‘Dit probleem lost zich niet vanzelf op’, aldus Stolk. ‘De reservebank is leeg. Het tekort aan mensen is niet tijdelijk, maar here to stay.’
Geen papiertje, wel motivatie
Breder werven is dus noodzakelijk. Volgens het EBI moet de komende jaren een beroep worden gedaan op zij-instromers. ‘Je hebt niet meer de luxe om zomaar mensen af te wijzen’, ziet ook Carla Eilering-Fuhler van Fuhler Wegenbouw. ‘Daarom staan wij open voor mensen die niet traditioneel geschoold zijn. Sinds 2023 werkt de Oekraïense Oleh bij ons: hij heeft een financiële achtergrond en werkt nu als stratenmaker. Ik zeg altijd: ik hoop dat je hier verkering krijgt, zodat je niet meer weggaat. We zijn zo blij met hem!’
Ook Wubbolt klopte twee jaar geleden bij het bedrijf aan: hij komt uit de makelaardij en ICT, maar wilde meer buiten werken. ‘Hij had nog helemaal geen ervaring in de infra, maar we zagen gelijk dat hij gemotiveerd was. Dat vinden wij veel belangrijker dan het juiste diploma.’
Vooroordelen? Vooral voordelen
Toch zien veel werkgevers bezwaren om zij-instromers aan te nemen: ze zijn te oud, hebben veel begeleiding nodig of missen de juiste achtergrond. Die ervaring heeft Eilering-Fuhler niet. ‘Wij merken juist dat zij-instromers dingen snel oppakken, omdat ze zo enthousiast zijn. Bovendien staan ze ervoor open om veel te leren. Dat zij-instromers vaak wat ouder zijn, vind ik juist een voordeel: ze hebben toch wat meer werk- en levenservaring.’
Wubbolt begon als leerling via een uitzendbureau en heeft zich inmiddels opgewerkt tot vakman GWW. ‘Daarvoor deed hij een opleiding met een voucher van JIJ in de Bouw en Infra. Nu heeft Wubbolt een vast contract bij ons, en werkt hij zelfstandig op eigen projecten.’
Eerst aantrekken, dan behouden
Als je eenmaal zij-instromers hebt aangetrokken, is het belangrijk om ze te behouden, aldus Eilering-Fuhler. ‘We investeren veel tijd in onze mensen.
IN CIJFERS
50%
van de nieuwe medewerkers in de bouw en infra is switcher
50%
van de overstappers komt uit de Randstad
30%
van alle zij-instromers is vrouw
Alle sectoren
leveren switchers op. Van finance tot horeca: zij-instromers komen echt overal vandaan.
We vragen ze regelmatig wat ze interessant vinden, en wat ze nog willen leren. We staan overal voor open, ook als daar een aanvullende cursus voor nodig is.’ Eilering-Fuhler benadrukt dat het wel belangrijk is om als werkgever flexibel te zijn. ‘Als iemand een uurtje eerder stopt om op tijd bij een opleiding te zijn, moet je daar niet moeilijk over doen.’ Arbeidsmarktspecialist Stolk bevestigt: ‘Precies die aandacht maakt het verschil. De meeste mensen vertrekken niet omdat ze iets beters vinden, maar omdat ze zich niet gezien voelen.’
Zij maakten de overstap
Drie zij-instromers die zonder relevante achtergrond in de bouw en infra aan de slag gingen.
Van docent naar waterinfra Koen was ooit sportdocent, maar hij kwam er toevallig achter dat de infra beter bij hem paste. Inmiddels werkt hij al tien jaar bij Afezo.
Eentonig kantoorwerk maakt plaats voor GWW Vakmanschap Hoe Wubbolt van dertien jaar IT naar de weg-en waterbouw stapte en nu de opleiding Vakman GWW met veel plezier volgt.
Van koksmuts naar bouwhelm Jeroen was chef-kok bij Carré tot een reorganisatie hem overtallig maakte. Hij volgde de opleiding basis bouwkunde en is nu werkvoorbereider.
Persoonlijk contact
Meer weten over zij-instromers of met hen in contact komen? Neem contact op met Marjo Roosenstein van JIJ in de Bouw & Infra via 06 10 57 21 95 of per e-mail via m.roosenstein@jijbouweninfra.nl. Kijk voor meer informatie op jijbouweninfra.nl/werkgevers.
