In samenwerking met Gasunie / Hynetwork • 09:00• Energietransitie

Belangrijke fase voor waterstofnetwerk Noord-Nederland

Belangrijke fase voor waterstofnetwerk Noord-Nederland

Karin van der Ploeg en Werna Udding

Op 29 juni 2022 wees het kabinet Hynetwork Services aan als toekomstige beheerder en ontwikkelaar van het landelijke waterstofnetwerk. Het netwerk moet industriegebieden met elkaar verbinden en bedrijven helpen om hun energiegebruik te verduurzamen. Dit draagt bij aan het behalen van de klimaatdoelen.

Gasuniedochter Hynetwork kreeg formeel de opdracht om het 1200 kilometer lange waterstofnetwerk aan te leggen. In mei van dit jaar werd het eerste deel van 32 kilometer tussen de Tweede Maasvlakte en Pernis in Rotterdam door Koning Willem-Alexander geopend.

Belangrijke fase

„Als alles volgens planning verloopt, starten we in 2027 met de bouw in Noord-Nederland en is dit deel van het waterstofnetwerk uiterlijk in 2030 gereed. De aanleg van het landelijke netwerk loopt naar verwachting door tot 2033”, zegt Karin van der Ploeg, omgevingsmanager voor het noordelijke deel van het netwerk. „In Noord-Nederland zijn we nu in een belangrijke fase aangekomen”, voegt haar collega Werna Udding, manager business development, eraan toe. „De plannen voor het Drentse deel en een stuk van Overijssel liggen nu ter inzage, terwijl het Groningse deel begin volgend jaar volgt.”

Bestaande infrastructuur

Voor de aanleg van het waterstofnetwerk wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de bestaande aardgasleidinginfrastructuur, zoals bijvoorbeeld voor de route Tjuchem – Ommen geldt. „De leiding tussen Tjuchem en de Eemshaven krijgt een grotere diameter dan de aardgasleiding die er al ligt en wordt helemaal nieuw”, geeft Karin aan. „Voordat een bestaande leiding voor waterstof kan worden gebruikt, wordt zorgvuldig onderzocht of de leiding daarvoor geschikt is en welke aanpassingen nodig zijn.

Ook vindt er veelvuldig overleg plaats met omwonenden, grondeigenaren, overheden, veiligheidsregio’s, enzovoort. Karin: „We werken veel samen, delen rapporten met elkaar, organiseren werksessies en bijeenkomsten en op onze website staat een digitale kaart, waar mensen hun opmerkingen kwijt kunnen. Deze informatie en de resultaten van onderzoeken zijn gebruikt bij het afwegen van mogelijke routes en het bepalen van de voorkeursroute.

Zorgvuldigheid staat voorop en ons doel is om iedereen die betrokken is mee te laten denken. Het is een uitdaging om dat goed te doen, maar van diverse kanten is er waardering voor onze aanpak.”

Waterstof is een gas dat kan worden gebruikt als energiedrager. Dat betekent dat waterstof energie kan opslaan en transporteren. Waterstof komt van nature bijna niet in zuivere vorm voor en moet daarom worden gemaakt.

Op dit moment wordt waterstof meestal gemaakt uit aardgas. Daarbij komt CO₂ vrij. Dit noemen we grijze waterstof. Waterstof kan ook worden gemaakt met elektriciteit uit bijvoorbeeld wind- en zonne-energie. Dit wordt ook wel hernieuwbare of groene waterstof genoemd. Wanneer CO₂ wordt afgevangen bij de productie van waterstof uit aardgas spreken we van low carbon waterstof, ook wel blauwe waterstof genoemd.

Waterstof kan onder andere worden gebruikt door bedrijven die veel energie nodig hebben, hoge temperaturen moeten bereiken en niet eenvoudig kunnen overstappen op elektriciteit. Daarnaast kan waterstof worden ingezet als grondstof om productieprocessen verder te verduurzamen.

Energiemix

De realisatie van het waterstofnetwerk helpt de industrie in Nederland te verduurzamen.

„Daarnaast past waterstof in de energiemix waar we als samenleving naartoe werken”, geeft Werna aan. „De politiek heeft de ambitie uitgesproken dat ze daar een rol in wil spelen. Verder ziet het bedrijfsleven in Noord-Nederland ook kansen in waterstof, zeker in de clusters Eemshaven, Delfzijl en Emmen, waar veel industrie is gevestigd. In allerlei scenario’s wordt ervan uitgegaan dat waterstof een belangrijke rol gaat spelen in de toekomstige energiemix en de ontwikkelingen zijn steeds reëler.”

Dat wil niet zeggen dat alles vanzelf gaat. Werna: „Wij leggen de infrastructuur aan, de waterstofmarkt moet zich verder gaan ontwikkelen. Bedrijven hebben duidelijkheid nodig over de beschikbaarheid, prijs en afname van waterstof voordat zij kunnen investeren.”

Veiligheid

Een ander belangrijk onderwerp bij de ontwikkeling van het waterstofnetwerk is veiligheid. Waterstof wordt nog wel eens als onveilig gezien. „We kunnen ons die sentimenten voorstellen”, geeft Karin aan. „Waterstof is, net als aardgas, een gasvormige energiedrager, maar heeft andere eigenschappen. Daarom worden leidingen, installaties en veiligheidsmaatregelen specifiek geschikt gemaakt voor het transport van waterstof.”

„We zijn vanuit Groningen gewend om veilig gas te transporteren, dat doen we al ruim 60 jaar.”, voegt Werna toe. „En vergis je niet, in Nederland wordt al jarenlang waterstof voor de industrie getransporteerd. Die waterstof wordt nu nog vaak gemaakt uit aardgas. Daarbij komt CO₂ vrij. Dit wordt grijze waterstof genoemd. Een duurzamer alternatief is om de CO₂ die vrijkomt bij die productie af te vangen. In de toekomst moet steeds meer waterstof worden gemaakt met duurzame elektriciteit, bijvoorbeeld afkomstig van windparken op zee.”

Zowel Karin als Werna begrijpen dat veiligheid voor iedereen van groot belang is. „Het is voor ons ook het allerbelangrijkste. Waterstoftransport moet veilig zijn. Daar gaan we tijdens onze informatiesessies ook expliciet op in. Verder werken we proactief samen met de veiligheidsregio’s. We denken samen na over veiligheid en maken daar plannen voor, net zoals we tientallen jaren bij het gastransport hebben gedaan.”

Buitenland

De opdracht die Hynetwork heeft gekregen met de bouw van het waterstofnetwerk is om de 5 grote industrieclusters in ons land met elkaar te verbinden, verder met import- en opslaglocaties en met onze buurlanden. „Clusters worden in fases verbonden”, vertelt Karin. „Daarnaast zijn we bezig om het netwerk met Duitsland en België te verbinden. Zodat we straks ook groene of low carbon waterstof kunnen importeren en exporteren.”

„We willen als Nederland minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen en ook het klimaat speelt natuurlijk een rol. We moeten bouwen aan een betrouwbaar en duurzaam energiesysteem dat bedrijven in staat stelt hier in Nederland te blijven én te verduurzamen. Daarvoor hebben zij toegang nodig tot de energie en infrastructuur die voor die verduurzaming nodig zijn. Hierin speelt ook waterstof een belangrijke rol. Kortom, wij voorzien voor waterstof een goede toekomst.”

Op de website van Hynetwork kunt u zien waar het waterstofnetwerk wordt aangelegd en waar u met uw vragen terecht kunt.

www.hynetwork.nl

(Visited 158 times, 158 visits today)
LinkedIn
Facebook
X
↑
Sluiten