Projectleider Michel Dijkman en projectmanager Erika Akse met gebruiksvriendelijke hulpmiddelen voor oogdruppelen.
Het aantal mensen dat thuiszorg vraagt, groeit. Maar het aantal zorgverleners neemt af. Juist daarom is het belangrijk dat zorgprofessionals beschikbaar blijven voor mensen die echt niet zonder zorg kunnen. In Drenthe zoeken zorgorganisaties daarom samen naar manieren om de zorg anders in te richten.
Onder de vlag van De Drentse Norm hebben achttien organisaties in de verpleging, verzorging en thuiszorg (VVT) de handen ineengeslagen. Zij maken gezamenlijke afspraken over hoe inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen blijven, onder meer door het inzetten van gebruiksvriendelijke hulpmiddelen. Daarbij werken zij samen met partners in de hele zorgketen, zoals ziekenhuizen, huisartsen en apothekers. De Drentse Norm sluit aan bij het landelijke netwerk Anders Werken in de Zorg (AWIZ), dat zorgorganisaties ondersteunt bij het toepassen van innovaties en het versterken van eigen regie.
Michel Dijkman, zelfstandig projectleider van De Drentse Norm: „Inwoners willen en kunnen langer zelfstandig zijn, ook als er behoefte is aan ondersteuning. Zorgprofessionals zijn opgeleid om deze ondersteuning direct te bieden, maar hoe mooi is het als inwoners zoveel mogelijk zelf kunnen blijven doen? Zo houden zij de regie over hun eigen leven en zijn ze minder afhankelijk van zorg. Dat vraagt om een andere kijk op zorg en ondersteuning, van inwoners en zorgprofessionals. Daarom zetten Drentse zorgorganisaties in op het structureel aanreiken van hulpmiddelen en het ondersteunen bij het gebruik ervan.”
‘Een andere kijk op zorg vraagt iets van iedereen’
Oogdruppelen
De organisaties hebben ervoor gekozen om te beginnen met oogdruppelen, omdat dit een veelvoorkomende zorgvraag is en veel mensen dit gemakkelijk kunnen leren. Programmamanager Erika Akse: „Er zijn eenvoudige hulpmiddelen voor, zoals een druppelbril. Dat is een bril met een gaatje. Als je de opening van het flesje oogdruppels in dat gaatje zet en het hoofd naar achteren kantelt, wordt zelfstandig oogdruppelen een stuk gemakkelijker. Maar er zijn ook hulpmiddelen voor mensen die het lastig vinden om het oog open te houden. Met instructies van een zorgprofessional kunnen de meeste mensen dit zelf. Minder afhankelijk zijn van formele zorg levert autonomie, eigenwaarde, zelfvertrouwen, privacy en comfort op. En de tijdsbesparing die dit oplevert voor zorgverleners kan worden ingezet voor zorg die écht nodig is. Mensen die zorg nodig hebben, blijven die zorg ontvangen met behoud van kwaliteit.’’
De Drentse Norm is onderdeel van de bredere beweging ‘van zorg naar gezondheid’ binnen Gezonde Marke. Onder die noemer werken zorg-en welzijnsorganisaties, gemeenten, provincie, zorgverzekeraars en inwoners samen om de zorg in Drenthe toegankelijk, goed en betaalbaar te houden. Het uitgangspunt daarbij is dat gezondheid niet alleen de afwezigheid van ziekte is, maar ook draait om welzijn, veerkracht en een sterke sociale basis.
Samen leren
Samenwerking is volgens de betrokken partijen noodzakelijk voor het behalen van de doelstelling. „Het voorkomt dat iedere organisatie zelf het wiel opnieuw moet uitvinden’’, zegt Erika Akse. „We kunnen van elkaar leren en samen optrekken. Belangrijk is het hanteren van dezelfde uitgangspunten zodat alle zorgprofessionals op dezelfde manier werken en inwoners weten waar ze op kunnen rekenen. Er wordt niet alleen kennis gedeeld over innovaties, maar ook over de noodzakelijke veranderingen in organisaties. Het is begrijpelijk dat bestuurders een spanningsveld ervaren tussen de gezamenlijke visie op de toekomst van de zorg en hun verantwoordelijkheid voor de eigen organisatie. Het is daarom belangrijk om elkaar op de hoogte te houden en ook hierin van elkaar te leren.’’
Vanaf de start zijn inwoners een belangrijke gesprekspartner geweest bij de ontwikkeling van De Drentse Norm, onder andere via vertegenwoordigers van Denktank 60plus. Daarnaast worden inwoners actief geïnformeerd met communicatiemiddelen en bijeenkomsten. Michel Dijkman: „Een andere kijk op zorg vraagt namelijk iets van iedereen: van zorgprofessionals, van organisaties én van inwoners zelf.’’
Michel Dijkman en Erika Akse zijn realistisch over de omvang van de opgave, maar de ambitie van De Drentse Norm is minstens even groot. Dijkman: „Het is een langdurig proces, waarin we voortdurend samen blijven leren. Van de aangesloten organisaties vraagt het veel vertrouwen: in elkaar, in zorgprofessionals en in inwoners. We moeten elkaar durven aanspreken op gemaakte afspraken. Uiteindelijk hebben we hetzelfde doel: goede zorg behouden voor wie dat nodig heeft en inwoners helpen om zo zelfstandig mogelijk te leven. Dat zorgt niet alleen voor meer eigen regie en levensgeluk van onze inwoners, maar ook voor meer werkplezier voor zorgprofessionals.’’
